(tekst The Heavenly Road)

* Introductie
* Geschiedenis
* Principes van Aikido
* Kracht
* Het idee van kokyu-ryoku in Aikido
* Wat is Ki ?

Introductie

Aikido heeft een geschiedenis van meer dan 500 jaar en is gedurende die tijd niet veranderd in een sport waar resultaat gemeten wordt door competitie, maar een martiale kunst gebleven (Budo). Ze concentreert zich op de ontwikkeling van de innerlijke kracht. Door regelmatige training krijg je de mogelijkheid je fysieke gezondheid en Ki-spirit te verhogen. Aikido kan beschouwd worden als een nauwkeurige distillatie van de essentie van vele soorten martiale kunsten, waarbij ook nog met de kennis van de anatomie van het menselijk lichaam rekening wordt gehouden. Er zijn vele bewegingen in Aikido technieken die de aanval van de tegenstander ontwijkt door gebruik te maken van een circulaire wervelende beweging. Onafhankelijk van de grootte van de tegenstander of zijn fysieke kracht geeft Aikido je de mogelijkheid om grotere krachten te controleren met een minimum aan inspanning. Aikido is zowel geschikt voor vrouwen als mannen.

Geschiedenis

De geschiedenis van de mensheid is ook de geschiedenis van oorlog. Iedere natie heeft geworsteld in zijn pogingen om vrede te hebben, een toestand die ironisch genoeg steeds een toename teweegbracht van militaire macht. Terwijl de Koude Oorlog tussen Oost en West over is wordt deze vrede onder grote spanning in een delicate balans gehouden door de militaire machten.

De eeuwenoude Japanse gevechtskunsttechnieken werden ontwikkeld als gevechtsmethoden onder de strijders van de Japanse burgeroorlogen (1467-1568). Sommige historici denken dat de notie van Jujutsu zelfs daarvoor geboren werd (1336-1573), maar dit is niet zeker. Jujutsu werd zowel opgenomen door de Oda als de feodale regeringen (of Azuchi-momoyamo periode, 1568-1603) en groeide en bloeide in de Toku-gawa periode (of Edo periode (1603-1867). Uiteindelijk kwam er een tijd zonder oorlog, en de belangrijkheid van moreel en spiritueel inzicht groeide in Jujutsu. Het is niet alleen gegroeid in het bezitten van technische vaardigheden, maar ook in de capaciteit van karaktervorming, waarvan het ultieme doel is waardigheid te ontwikkelen.

Aiki-Jujutsu, een van de traditionele Japanse technische gevechtskunstsystemen, was gevestigd door meester Saburo Yoshimitsu Shinra van de Minamoto familie en bleef in het bezit van de feodale clan van de Aizu. Terwijl het strikt vertrouwelijk werd gehouden, werd de gevechtskunst enkel geleerd aan mensen in hoge rang die bij de clan hoorden. Tijdens de late Tokugawa periode werd Jujutsu in de Aizu clan geleid door Meester Soemon Takeda van de Daito-ryu Aiki-Jujutsu. Zijn opvolger en belangrijkste volgeling was Tanomo Saigo, goed gekend als een royalist. Meester Sokaku Takeda was een kleinzoon van Soemon, maar men zegt ook dat Sokaku was ingewijd door Saigo in de Jujutsu-school. De oprichter van Aikido, Morihei Ueshiba, was een van Sokaku Takedals studenten. Daarnaast werd Ueshiba getraind in Judo en zwaardkunst. Toen heeft hij Aikido opgericht. Hij zei dikwijls "Aikido is het georiënteerd kompas om de hemelse aarde te bouwen".

In 1930 heeft Meester Jigoro Kano, de stichter van Judo, Morihei Ueshiba bezocht in zijn residentie in Tokyo. Hij was onder de indruk van de demonstratie van de jonge Ueshiba. Hij merkte op : "dit is wat ik echte budo noem". Het is bekend dat in zijn latere jaren meester Kano sommige leerlingen - Mioru Mochizuki inbegrepen - zond om te studeren bij meester Ueshiba.

Principes van Aikido

Aikido technieken, origineel gebaseerd op het eeuwenoude Jujutsu, zijn zeer efficiënt voor echte gevechten. Deze technieken zijn zo gevaarlijk dat er geen competitiesysteem bestaat voor Aikido, en worden traditioneel aangeleerd met de methode van de herhaling. Technieken worden op de eerste plaats toegepast zonder wapens. Deze technieken zijn samengesteld uit Nage (werpen), Kime (blokken) en Osae (neerdrukken en controleren). Aikido wordt uitgevoerd met ademhalingskracht en totale manipulatie, eveneens door het juist inschatten van de Ma-ai (afstand tussen elkaar), door de kracht van de tegenstander te gebruiken en voordeel te halen uit iemands zwakke punten.

Een tegenstander controleren op een zwak moment geeft iemand de kans om de tegenstanders balans te verbreken en zijn (zwaartekracht)centrum te verschuiven, waardoor het mogelijk wordt om Nage, Kine en Osae technieken uit te voeren. Als iemand op de juiste manier profiteert van de zwakte van de tegenstander, kan men gemakkelijk Kansetsu-wazas (gewricht-technieken) of Atemiwazas (de techniek om gevoelige plaatsen te raken) uitvoeren. Kansetsu-wazas houdt in het vaardig manipuleren van schouders, ellebogen op polsen. De Tekubi-wazas (polstechnieken) zijn typisch voor Aikido en ze overschrijden gelijke technieken in andere gevechtskunsten. Tekubi-wazas zijn erg efficiënt en ze maken het voor een kleine persoon mogelijk om een groter persoon te controleren.

De toepassingen van Atemi-wazas zijn fundamenteel verschillend van de Ate technieken van Karate. Terwijl de Karate technieken Ate Tsuki en Keri zich concentreren op een aanval-om-te-vernietigen gevecht, is het principe van Aikido's Atemi technieken de tegenstanders Ki even te verstoren en Kime, Nage of Osae uit te voeren. Atemi technieken willen de tegenstander niet vernietigen maar hem controleren door hem eenvoudigweg met de hand of de elleboog te raken op het moment dat hij uit evenwicht is. Dit principe legt uit waarom training waarbij iemand geraakt wordt met een gebalde vuist (slaan) niet bestaat in Aikido.

Aikido technieken worden vaak uitgevoerd met draaiende bewegingen die gepaard gaan met een draai van het lichaam, zowel opwaartse als neerwaartse buig-strek bewegingen, om de aanval van een tegenstander te ontwijken. De technieken bevatten zowel middelpuntvliedende als middelpuntzoekende bewegingen, alhoewel de eerste vaker voorkomen. Daar training in deze technieken spierstrekking en concentratie inhoudt, bevordert dit de bloedsomloop en orgaanfunctie. Herhaalde training van joint-technieken geven het lichaam soepelheid en weerstand en voorkomt dat de rug stijf en zwak wordt. Om deze reden wordt Aikido erkend als zeer effectief om de gezondheid te verbeteren en verzwakking tegen te gaan.

Al eeuwenlang hebben de Japanners hoffelijkheid gewaardeerd. Nochtans komt deze deugd tegenwoordig in het gedrang. Zoals gezegd werd : "Rei (hoffelijkheid, beleefdheid en begroeting) blijft behouden door de bereidheid" ; het is een wijsheid om ruzies te voorkomen. Geen geweld is inderdaad beter dan een geforceerde overwinning, maar wanneer we angstig onze ogen sluiten voor onrechtvaardigheid, zal het onredelijke blijven en het zou het redelijke wel eens kunnen verdwijnen. We zouden verplicht zijn te wonen in een verschrikkelijke wereld waar de zwakken altijd het slachtoffer zijn van de sterken. Het is dus noodzakelijk om ons voor te bereiden om gerechtigheid te beschermen tegen gruweldaden. We noemden deze voorbereiding Bu. Zoals al altijd gezegd is: "Begin met Rei en eindig met Rei." Rei en Bu bestaan samen en helpen de zwakken tegen het constant verslaan worden van de sterken.

Het is niet mogelijk een gezonde en menselijke wereld te vestigen zonder de zwakken te helpen en de sterken te stoppen indien nodig. We moeten de moed hebben om de persoon met de slechte houding te herkennen en hem daar van af te brengen. Om deze moed op te brengen en om de technieken te verbeteren, moeten we gevoelig worden voor Sakki (dreigende atmosfeer) of Kehai (teken) en de flexibele lichaamsbewegingen verkrijgen die ons toestaan snel en juist te reageren met constant veranderende Ki kracht. We hebben dus een snelle reactie nodig van de zenuwen en de spieren.

Vandaag de dag zijn ongevoelige gedragingen en vervelende houdingen angstig gewoon. We vragen ons af of de hele maatschappij zo stompzinnig geworden is en dat niemand zich daar zorgen over maakt. Vroeger kon een Samoerai die niet in staat was een teken of atmosfeer waar te nemen en die niet spontaan kon reageren, zijn leven verliezen. Een ongevoelige Samoerai kon niet overleven. Dit is ook vandaag waar; het is mogelijk te overleven zonder fysisch sterk te zijn, maar ongevoeligheid zou iemands ondergang betekenen. De maatschappij die gevoelloos is tegenover anderen draagt fatale zwakte in zichzelf.

Kracht

Er zijn ervaren personen en minder ervaren personen. Iemand die goed en sterk lijkt is niet altijd goed en sterk. Al ben je zeer trots op je technieken, toch is hun waarde slechts relatief omdat je ooit iemand kan tegenkomen die beter en sterker is dan jij. Daarom moet men vertrouwen op de geest die bestaat in de kern van iemands techniek.

Kracht wordt ontwikkeld door continue training. Dit laat toe geestelijk geduld en weerstand op te bouwen, deze spirituele kwaliteiten staan toe je eigen lichaam te verstevigen en te controleren. In andere woorden, wanneer lichaam en geest samenwerken zal het effect hiervan veel groter worden en zal zijn kracht volledig zijn. Een voorbeeld : teken een cirkel, blijf de cirkel herhalen terwijl je steeds grotere cirkels tekent. Wat gebeurt er? Je krijgt een spiraal. Een spiraal is vrij om te draaien in iedere richting terwijl hij stabiel en krachtig blijft.

Aikido hangt niet af van ervaring opdoen maar van rustige en continue training. Continue training vraagt geduld, wat leidt tot geestelijke en fysieke weerstand. Echte kracht wordt verworven door het verruimen van de geestelijke mogelijkheid om het lichaam vrij te controleren.

Japan had de mogelijkheid te moderniseren tijdens de Meijperiode (1868-1912) zonder gekoloniseerd te worden. Dit werd bereikt omdat de Japanse mensen van die tijd een sterke wil en een sterke geest hadden. De Japanners in die dagen waren fysisch kleiner, maar ze hadden een grote waardigheid, en zij kenden de belangrijkheid van een sterke geest. Dit is waarom de Japanners gerespecteerd werden door de mensen van andere naties.

Japanse Bushi-do (de weg van de samoerai) wordt beschouwd als een voorbeeld van actie, en omwille van deze reden wordt het ook geassociëerd met eer. Nitobe Inazo (adviseur van de Japanse regering, ook bekend als een vroom christen) zei dat : "de elementen die Bushi-do structuur ondersteunen zijn 'Chi, Jin, Yu ' of 'Wijsheid, Genade en Moed' ". Vanwege de universele roep van deze elementen, worden zelfs niet-Japanse mensen geïntrigeerd en aangetrokken door de bushi-do of samoerai-geest.

Het idee van Kokyu-Ryoku in Aikido

Kokyu-Ryoku, wat letterlijk "ademhalingskracht" betekent, heeft in Aikido een betekenis buiten de functionele kracht van de inademing en uitademing. Het houdt ook de kracht van Seika-tanden (natuurlijk lichaamscentrum van zwaartekracht, ongeveer 10 cm onder de navel) in. Met andere woorden, Kokyu-Ryoku is de versterkte kracht veroorzaakt door het verenigen lichaam en geest; de kracht van het ademen met de onderbuik, en het absorberen, op de juiste tijd; de kracht van de tegenstanders bewegingen.

In Aikido is het belangrijk de kracht van de tegenstander volledig te absorberen in de Kokyu-Ryoku. Het is te zeggen, Kokyu-Ryoku is de resulterende kracht van de vereniging van bewustzijn, ademhalingskracht en lichaam.

In Aikido training is er de tegenstelling van twee rollen: Shite (het leidende lichaam) en Uke (passieve lichaam). De basisidee van training is dat Shite gebruik maakt van Uke's kracht, terwijl beiden de zwakheid in Uke's positie erkennen en het feit dat Uke een bijhorend deel is van Shite. Dit soort training staat de omkering van zwakte in kracht toe en de ontwikkeling van zelfvertrouwen en spirituele energie. Door het zoeken en beheersen van iemands zwakke punten zal men zijn capaciteiten en bestaansrecht vinden.

Vandaag, omwille van de verwereldlijking, heeft men nood aan de opvoeding van wereldburgers. Maar in de Japanse pedagogie bestaat er geen consensus over hoe dit moet worden bereikt. Zonder verandering zal de opvoeding snel van het goede spoor gaan.

Kinderen die alleen intellectueel getraind zijn en een gebrek hebben aan fysische training worden ongevoelig. Door te veel verstandelijke en te weinig fysisch training verliezen zulke kinderen het bewustzijn van hun omgeving en zelfs van hun eigen lichaam. Wanneer gewaarwording door heel het lichaam aanwezig is, zal de perfekte balans tussen lichaam en geest bereikt worden er zal er zich ook een betere verbinding ontwikkelen tussen mens en natuur. Daarom is training van geest én lichaam belangrijk.

Een goede opvoeding houdt niet alleen een hoeveelheid kennis in, maar ook enkele belangrijke kwaliteiten zoals waarheid, geloof en een gevoel voor schoonheid. Hetgeen dat deze kwaliteiten ondersteunt is liefde. Eén van de taken van het onderrichten is, uiteindelijk, het verrijken van deze kwaliteiten in de individuele opvoeding.

Opvoeding moet beheerst worden door ervaring. Zo zal een persoon zich waarlijk ontwikkelen. Met een echte opvoeding en een respectabel gedrag zullen de bewegingen van deze persoon mooi zijn. Anderzijds kunnen we zeggen dat iemand echt opgevoed is wanneer hij zich fatsoenlijk gedraagt. Zoals Bundu-ryodo (weg van de burgerlijke en militaire kunst) vroeger voorschreef werden Japanse mensen intellectueel, fysisch en geestelijk getraind en dus gedroegen zij zich nobel. In die tijd werden intellectuele aspecten gestudeerd in de Gakumon-juku (academie) en morele beschouwingen aangeleerd in de Budojo (trainingsplaats toegewijd aan de gevechtskunst.

Wat is Ki ?

Iedere persoon bezit Ki-kracht van nature, en met discipline kan deze Ki groeien. Al eeuwen zegt men : "zelfs een één-centimeter grote rups een anderhalve-centimeter grote ziel bezit", "zwakke Ki veroorzaakt ziekte", "breng je Ki naar boven !"(voorzichtig, opgepast) of "laat je Ki niet los"(wees voorzichtig). Iemands conditie wordt grotendeels bepaald door de staat van zijn Ki.

In Aikido traint een leerling zichzelf door Hanpuku-geiko (herhaalde actie) van de technieken en Kokyuho (ademhalingsmethode) om zijn geest en lichaam te verenigen. Hij creëert een resonantie van hart naar lichaam en van lichaam naar hart. Als gevolg van deze cirkelvormige resonantie groeit het geestelijke lichaan en de fysiche geest. Iets reikt dan naar de bron van de geest, het verstand, de ziel, Kokyu, en het lichaam, wat iedereen bezit. Dit iets dat continu groeit is wat we in Aikido Ki noemen.